UYGUR ŞAMANLARI VE PRATİKLERİ ÜZERİNE

A STUDY ON UYGHUR SHAMANS AND THEIR PRACTICES

2017 Uluslararası Uygur Araştırmaları Dergisi Cilt 2013/1-legacy-2739, Sayı 1

Öz

Throughout the history Uyghur Turks have had various religious beliefs such as
Shamanism, Maniheism, Buddhism and Christianity. All these religions have turned out to be markers of Uyghur Turks’ structures of belief, psychological situation and material and spiritual culture. Shamanism is still believed among Uyghur people with some modifications and forms a big part of social life. On the one hand Uyghur Shamanists follow Shaman’s practices and traditions by adapting them to Islamic understanding, on the other hand they utilize Islamic practices and traditions for Shamanist aim. In this paper, shamans who are known as “peryhon”, “bahshi”, “dahan”, molla”, “büvi” among Uyghur people today, and their magical treatments methods, practices, and shaman prayers will be evaluated.

İngilizce öz

Uygur Türkleri tarihi boyunca Şamanizm, Maniheizm, Budizm ve Hıristiyanlık gibi çeşitli dinlere inanmışlardır. Bütün bu dinler Uygur Türklerinin inanç sisteminde ve psikolojik yapısında, maddi ve manevi kültüründe derin izler bırakmıştır. Bunlardan şamanizm hala Uygurlar arasında yaşamaktadır. Uygur şamanları bir taraftan şaman uygulamalarını ve geleneklerini İslami anlayışa uydurmaya çalışırken, diğer taraftan İslami uygulama ve gelenekleri şamanist amaçlar için kullanmaktadırlar. Bu makalede günümüzde Uygurlar arasında “perihon”, “bahşı”, “dahan”, “molla”, “büvi” olarak bilinen şamanlar ve onların büyüsel tedavi yöntemleri, uygulamaları, şaman dualar ele alınıp değerlendirilecektir.

Anahtar kelimeler