Türkiye’deki Üniversitelerde Görev Yapan Bölüm Başkanlarının Akademik Liderlik Sürecindeki Gereksinimlerinin İncelenmesi

While the educational leadership literature is replete with studies

focusing on leadership practices at K-12 level, higher education

institutions all over the world do not receive their share from this

intense scholarly interest. This is the case with Turkish higher

education institutions too. Starting from this point of view, the

purpose of this study is to examine department chairs’ needs in

performing academic leadership. To this end, the study was

designed as a qualitative inquiry. In order to reveal a range of

leadership experiences, maximum variation sampling was

employed to address the diversity of chairs’ academic leadership

experiences. Accordingly, semi-structured interviews were

conducted with the study group of 16 department chairs who

varied in terms of their province, university type (public and

foundation), teaching field, gender, and years of service in

chairship position. Findings emerged in the phase of content

analysis revealed that needs of department chairs can be

categorized under the themes of: (a) More autonomy for decision-
making in staff recruitment, monetary, and curricular issues (b)

Additional academic and clerical personnel, and (c) Training for

leadership and orientation for administrative duties.

Dünya genelinde eğitimsel liderlik alanyazınının ağırlıklı olarak K-12 düzeyindeki liderlik uygulamalarına odaklanmasına karşın, yükseköğretimde liderlik araştırmalarına aynı düzeyde yer verilmediği görülmektedir. Türkiye’de yükseköğretim düzeyindeki liderlik araştırmaları için de durum böyledir. Bu eksiklikten hareketle, nitel metodoloji kapsamında tasarlanan bu araştırmanın amacı, bölüm başkanlarının akademik liderlik sürecindeki gereksinimlerini incelemektir. Araştırmada, bölüm başkanlarının farklı akademik liderlik deneyimlerini anlayabilmek için maksimum çeşitlilik örneklemesi tercih edilmiştir. Bu çerçevede, çalıştıkları şehir, üniversite türü (devlet ve vakıf), çalışma alanı, cinsiyet ve bölüm başkanlığında hizmet yılı gibi farklı alanlarda çeşitlilik gösteren on altı bölüm başkanı ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. İçerik analizi sonucunda bölüm başkanlarının gereksinimlerine ilişkin şu temalar ortaya çıkmıştır: (a) Personel alımına, parasal ve eğitim programına ilişkin konularda daha fazla otonomi, (b) Daha fazla sayıda akademik ve idari personel, (c) Liderlik eğitimi ve yönetim görevine yönelik oryantasyon programı.