FİNANSAL FAKTÖRLERİN REEL PARA TALEBİ ÜZERiNDEKi ROLÜ: TÜRKiYE ÖRNEGi

Arastırmanın Temeli: Degisen finansal kosullarda para talebi fonksiyonunun hareketi
önemlidir. Para talebi üzerine yapılan çalısmalar para talebi belirleyicilerinin; reel gelir, faiz ve son
zamanlarda hisse senedi fiyatları oldugunu göstermektedir. Bu finansal faktörlerin para talebi
üzerindeki etkileri yatırımcıların karar verme davranıslarını belirleyecektir.
Arastırmanın Amacı: Bu çalısma Türkiye’deki finansal faktörlerin M1 ve M2 para talebinin
davranısları üzerinde olan etkilerini analiz etmektedir. Bu amaçla çalısmada, 1988:01-2006:09
dönemi için çok degisenli kointegrasyon yaklasımı kullanılarak M1 ve M2 para talebi fonksiyonları;
reel gelir, faiz oranı, döviz kuru ve reel hisse senedi fiyatı ile tahmin edilmektedir.
Tartısma ve Sonuç: Bulunan sonuçlar M1 ve M2 para taleplerinin uzun dönem iliskilerini ve
hem M1 hem de M2’nin dinamik yapılarındaki kararlılıgı sergilemektedir. Ayrıca M1 üzerinde reel
gelir, faiz ve reel hisse senedinin daha etkili oldugu bulunurken, M2 üzerinde döviz kurunun daha
etkili oldugu bulunmaktadır. Döviz kuru para talebi üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkiye sahip
oldugu için bu durum Türkiyede dövizin gelecekte artacagı düsüncesinin hakim oldugunun
göstergesidir. Reel hisse senedi, para talebi (hem M1 hemde M2’de) üzerinde pozitif ve anlamlı bir
etkiye sahiptir. Bu yüzden, para talebi davranısında reel hisse senedinin anlamlı etkisi Türkiye’de para talebinin servet (refah) etkisi yarattıgını göstermektedir.